Rob van der Hilst

Rob van der Hilst (Rotterdam, 1952) studeerde aan de HKU en UU. Hij woont, werkt en fietst in Utrecht
12/032011

Geert Wilders spint garen bij Mariken van Nieumeghen

Geplaatst in Algemeen

De PVV van Geert Wilders - enig lid, tevens oprichter, voorzitter en leider van deze partij - creëert mythes en die zijn allemaal te ontmaskeren. Dit vindt bedrijfsadviseur Hans Groen in een opmerkelijk artitel 'De fictie van de PVV over Links' op http://www.joop.nl. Helaas voor Groen: voor het electorale succes van de PVV zal het helemaal niets uitmaken. Althans, voor zover 'metaalmoeheid' niet op enig moment toeslaat in het PVVelectoraat: een bekend verschijnsel in de zwevende kiezersmarkt met daarin vluchtige trouw als gegeven.

Al moge het waar zijn dat de PVV ooit door parlementariër Geert Wilders is begonnen uit angst voor persoonlijke marginalisering en uitwijzing door De Kiezer van het domein waarin hij ruim 20 (!) jaar in allerlei functies en hoedanigheden rondzwemt, de Tweede Kamer (de man in kwestie heeft immers nog nooit een normale baan gehad).

En al is het ook waar dat in het licht hiervan 'radicalisering' van standpunten de gebruikelijke politieke marketingroute is, er is dus niks nieuws onder de historische zon: dit keer is de Islam 'aan de beurt'. Feit is en blijft dat Wilders met zijn (formeel gezien) PVV-One Man Show een blijkbaar zéér grote open zenuw in het Nederlandse electorale lichaam heeft aangeraakt. En met een groot en naar mijn inschatting steeds groter wordend succes.

De voor de PVV teleurstellende uitslag van de Provinciale Statenverkiezing - want 'ze' bleven thuis - beschouw ik slechts als incidentele dip in een on-going electoraal succesverhaal.

MARIKEN

Wat Geert Wilders/de PVV aanboort bij veel stemgerechtigde kiezers (om toch maar een relatief meetbare groep te noemen: De Kiezer is te mooi-abstract) is een gevoelen dat de Nijmeegse godsdienstpsycholoog (wijlen) Willem Berger enkele decennia geleden aanduidde met 'Mariken van Nieumeghen-complex'.

Dit is, in het kort, dat veel katholieken toen boos waren geworden op 'hun' kerk omdat zij hun ziel - net als Mariken in die prachtige 16de eeuwse mythe - generaties lang aan de duivel ('Moenen') verkocht bleken te hebben. Immers gebeitelde geloofswaarheden met o.a. praktische implicaties voor het persoonlijke handelen tot in het alledaagse leven aan toe, werden toen door de r.k.-kerk zelf sterk in twijfel getrokken. Het instituut begon eigenlijk zichzelf kapot te relativeren.

Vanaf de 'Wild Sixties', toen de welvaartsstaat echt doorbrak en het 'ik' zich emancipeerde, begon het dan ook horden r.k.jongeren én zelfs ouderen te dagen, dat zij door hun kerk - hun rots in de branding - blijkbaar lang, heel lang voor de gek waren gehouden. En dus foetsie gingen ze en foetsie waren ze.


PORTEMONNEE

Hetzelfde eigenljik is bij het PVVelectoraat, reëel en potentieel, aan de hand. Het zijn m.i. horden absoluut niet-radicale 'kleine portemonnee's' - waartoe inmiddels ook verarmde middengroepers behoren - die menen en vooral voelen, zelfs letterlijk in de eigen portemonnee, dat zij door het door hen ondersteunde en als vanouds kabbelende politieke bestuurssysteem alhier waarin de christen-democratie zo'n belangrijke rol speelde (let op: onvoltooid verleden tijd), op een gigantische manier in de steek zijn gelaten zoals dit zo mooi-eufemistisch heet. En op allerlei ingrijpende manieren, binnen maar vooral buiten de bekende en niet uitsluitend west-Nederlandse stedelijke centra.

Wilders en zijn PVV spinnen garen bij dit sentiment waaraan - laat hierover geen misverstand bestaan - zeer concrete noden van vele Nederlanders ten grondslag liggen: materiële maar zeker ook niet-materiële. Oude zowel als Nieuwe Burgerij snappen dit vaak helemaal niet. Wilders wel.

VERNIEUWING

Een van de weinige politici die dit echt doorhad, en al decennia geleden, was (wijlen) Hans van Mierlo. Hij probeerde met zijn D66 een vernieuwing van zowel de formele als de alledaagse democratie te bewerkstelligen, waarin analyse, gezond verstand en pragmatisch-realistisch aanpakken van oude en nieuwe problemen in de veranderende Nederlandse maatschappij de boventoon voerden.

Helaas voor hem en de zijnen: Van Mierlo kreeg met zijn realistische idealen, vanuit die (dit was aanvankelijk de bedoeling) 'tijdelijke beweging' D66, in al die jaren eigenlijk geen poot aan de grond.
Wél bij kiezers, maar dit dan in eb- en vloedbewegingen, echter vrijwel helemaal niet in het poltieke partijenbestel.

Het liep daar, vooral bij Grote Partijen als CDA, PvdA en VVD, qua stembusuitslagen immers jarenlang best lekker: never change a winning team zal de centrale grondgedachte van die inmiddels voormalige Grote Drie in de Nederlandse politiek zijn geweest. Met hierin het CDA als, zo blijkt inmiddels, op fatale wijze koploper onmiddellijk gevolgd door de Partij van de Arbeid, die zo'n beetje de belichaming is van de 'diplomacultuur' in de politiek met zijn even stereotiepe als perfecte loszingen van de alledaagse werkelijkheid.

OVERGENOMEN

Eigenlijk heeft begin-21ste eeuw Wilders de rol van Hans van Mierlo en zijn D66 overgenomen. Maar wat en hoe hij articuleert is niet chique, niet echt eloquent, niet weldoordacht en niet gematigd - het is dan ook niet voor niets dat Wilders he-le-maal niets van D66 en in het bijzonder van D66voorman Alexander Pechtold moet hebben: de oude concurrent immers althans in zijn opvatting - maar hij zet zijn opvattingen rauw, soms Heel Rauw, neer. En dat is wennen.

Het is wel gecultiveerd rauw wat hij uitserveert, wat blijkbaar werkt in het electorale veld van diep, diep teleurgestelde Nederlanders. Waarbij de (voormalige) Grote Drie van de Nederlandse politiek, m.u.v. de VVD, en de qua Kamerzetelsaantallen middenpartijen D66, Groen Links en Socialistische Partij zichzelf - helaas - een nakijken laten welgevallen.

Te weinig 'Van Mierlo' in de top van die partijen, met glasheldere analyse en moed als wapens? Ik vrees van wel.

MUIL

Tragi-komisch is het ergens wel: om dat allemaal regelrecht, verdoofd en verblind, de open muil van het Niets, Weinig en Marginaal tegemoet te zien lopen....

En ook verontrustend, want echte oplossingen voor de Problemen waarvoor dit land zich gesteld ziet heeft de PVV niet en zal het ook nooit hebben.

Want de PVV is nu eenmaal geen echte partij - waarin altijd van on-going discussie en visieontwikkeling sprake is - maar een eenmansbedrijf met een uitermate merkwaardig 'personeelsbeleid' zoals wij inmiddels allemaal weten.
Brrr...